Eo Wijersprijs 2019-2020

Donderdag 10 september 2020

Stichting Eo Wijers zet zich al ruim drie decennia in om ruimtelijke kwaliteit op regionaal niveau te stimuleren. Met de Eo Wijersprijs brengt de stichting bestuurders, beleidsmakers, ontwikkelaars en bedrijven in contact met multidisciplinaire teams van ontwerpers, onderzoekers, experts en planners. Het thema van de 11de editie is:  Verrukkelijk landschap – naar een aantrekkelijk en vitaal platteland”. Ontwerpers zijn uitgedaagd om te komen met verrassende ideeën, scherpzinnige visies en intelligente ontwerpoplossingen voor een veelzijdig en vitaal landelijk gebied, het platteland van morgen. Een landschap dat betrouwbaar voedsel oplevert en tegelijkertijd een duurzame en gezonde woonomgeving kan zijn.

Aan de Eo Wijersprijs 2019-2020 hebben vier regio’s deelgenomen, namelijk Kempen en Groote Heide (Noord-Brabant), Twente, Alblasserwaard en Zuid-Limburg. De deelname in Zuid-Limburg wordt gedragen door 9 gemeenten (het zogenaamde Middengebied) en provincie Limburg.

Ontwerpen regio Zuid-Limburg
De opgave voor Zuid-Limburg was ‘Anders Boeren’. In totaal acht ontwerpteams hebben een ontwerp neergelegd om deze opgave op te pakken. In februari heeft de jury drie van deze ontwerpen toegelaten tot de tweede ronde. De drie ontwerpteams die kans maken om winnaar te worden voor regio Zuid-Limburg zijn:

  • Liquid Commons: Rademacher de Vries en Natuurmonumenten

Het concept Liquid Commons maakt kwaliteit van het landschap tot gemeenschappelijk doel met water als gemene deler. Het gaat uit van gezamenlijk beheer van natuurlijke bronnen op lokaal niveau. Flexibel en slim landgebruik zorgt voor het benutten van win-winkansen waarvan iedere gebruiker profiteert. Het Noordal fungeert als pilot van waaruit de aanpak verder kan worden uitgerold.

  • De Regenmaker: Architectenbureau Bisscheroux, Niek Bischeroux, Peter Erkens, Cas Slijpen Nol Reverda, Roland Rovers.

Dit ontwerp is gebaseerd op strokenlandbouw als middel om wateroverlast en inspoeling van stikstof en nitraat in natuurgebieden te beperken en tegelijkertijd de biodiversiteit en natuur- en landschapswaarden te vergroten. Op basis van een indeling van waterinvang-gebieden irt natuurwaarden (goud, zilver en brons) worden zwaardere of minder zware eisen aan de landbouwkundige bedrijfsvoering gesteld. Optimalisatie van de bedrijfsvoering, samenwerking tussen boeren en andere partijen en bundeling van middelen zijn noodzakelijke mechanismen voor succes. In eerste instantie wordt de methode in een aantal proefgebieden (Terblijt, Bingelrade) uitgewerkt.

  • De Limburgse Landschapslinie: Bureau Verbeek, Croonen adviesbureau, KCAP Architecten en Planners, Anteagroup

De Landschapslinie brengt de sturing en samenhang tussen gebruik en draagkracht van het landschap terug door de inrichting van een buffer (Linie) tussen het kerngebied en de stad. Functies die het landschap be-dreigen worden naar deze buffer verplaatst. Met gebruik van BIG data wordt de onderbouwing van keuzes versterkt en het (bestuurlijk) draakvlak vergroot. De Linie wordt een hoogwaardig blauwgroen netwerk. Ambassadeurs en vliegwielprojecten zetten de beweging in gang. Een programmaorganisatie werkt deze uit en zorgt voor de sturing in de uitvoering.

Regionale prijsuitreiking
Op 16 september wordt de regionale winnaar bekend gemaakt door Toine Gresel (voorzitter Nationaal Landschap Zuid-Limburg) en Gerry Jacobs (wethouder Natuur en Landschap Eijsden-Margraten. Vanuit het Middengebied zijn enkele wethouders aanwezig; Pierre Verbraak en Peter Thomas (gemeente Voerendaal), Hub Hodinius en Wiel Schleijpen (gemeente Simpelveld) en Jos Last (gemeente Gulpen-Wittem) evenals Josette van Wersch (Waterschap Limburg).

De regionale prijswinnaar dingt op 23 september mee naar de hoofdprijs in de landelijke finale.